Metoda BLW: jak rozszerzać dietę niemowlęcia

01Co to jest

Na czym polega metoda BLW

Według Medycyny Praktycznej BLW to po polsku zmiana sposobu karmienia niemowlęcia sterowana przez dziecko. Metoda polega na pominięciu etapu karmienia łyżeczką i podawania papek.

Niemowlęciu, które potrafi samodzielnie usiąść, najczęściej około 6.–7. miesiąca życia, podaje się różnorodne pokarmy stałe w formie łatwej do chwycenia rączką. Dziecko samo poznaje nowe pokarmy, je palcami i stopniowo przyzwyczaja się do sztućców. W tym czasie nadal jest karmione piersią lub mlekiem z butelki. Zgodnie z założeniami metody w ciągu kilku miesięcy niemowlę powinno samodzielnie zjadać posiłek.

02Kiedy zacząć

Kiedy zacząć rozszerzać dietę niemowlęcia

Pokarmy uzupełniające wprowadza się według mp.pl, bo samo mleko przestaje pokrywać zapotrzebowanie dziecka. Dostarczają energii, żelaza, witamin i pierwiastków śladowych oraz przygotowują do bardziej urozmaiconej diety.

• pokarmy uzupełniające wprowadza się między 17. a 26. tygodniem życia,
• u niemowląt karmionych wyłącznie piersią zaleca się pierwsze posiłki uzupełniające po ukończeniu 6. miesiąca życia,
• u niemowląt karmionych mlekiem modyfikowanym można zacząć 1–2 miesiące wcześniej,
• o gotowości świadczą zanik odruchu usuwania z buzi ciał obcych, siedzenie z podparciem i kontrola ruchów głowy i szyi, które pojawiają się między 4. a 6. miesiącem.

Czas, rodzaj i kolejność wprowadzania nowych pokarmów mp.pl radzi przedyskutować z lekarzem.

03Pokarmy

Jakie pokarmy podawać w metodzie BLW

W metodzie BLW podaje się według Medycyny Praktycznej warzywa, owoce, kasze i makarony w formie, którą dziecko łatwo chwyci rączką, np.:

• krążki pokrojonej marchewki,
• kawałki banana,
• różyczki brokułów,
• łyżkę kleistej kaszy.

Jeden z ekspertów mp.pl uważa, że sadzanie niemowlęcia z dorosłymi przy stole i pozwalanie mu na smakowanie nowości wydaje się słuszne i zgodne z zasadą „wszystko, tylko z umiarem”.

04Zalety

Zalety metody BLW

Z medycznego punktu widzenia poznawanie przez dziecko różnorodnych pokarmów, konsystencji, zapachów, smaków i wyglądu jedzenia ma według mp.pl wiele zalet i bardzo pomaga w rozwoju akceptacji i preferencji smakowych.

Ekspert Medycyny Praktycznej zwraca uwagę, że zbyt długie podawanie kaszek, papek i przecierów przynosi więcej szkód niż wczesny kontakt z pokarmami stałymi. Nie wykształca odruchu gryzienia i żucia, co może sprzyjać późniejszym zaburzeniom jedzenia u tzw. niejadków, którym bardzo trudno rozszerzyć dietę.

05Wątpliwości

Wątpliwości wobec BLW

Inny ekspert mp.pl uważa, że poznawanie różnych pokarmów powinno uzupełniać naukę jedzenia każdego niemowlęcia, ale całkowite pominięcie karmienia łyżeczką i papek może mieć negatywne skutki:

• nauka jedzenia z łyżeczki, picia z kubeczka i radzenia sobie z gęstszymi pokarmami uaktywnia mięśnie twarzy i jamy ustnej, które wkrótce będą potrzebne do nauki mówienia,
• etap papek pozwala też podać dziecku mięso, które uzupełnia zmniejszające się zapasy żelaza w organizmie niemowlęcia.

Więcej o źródłach żelaza w poradniku co jeść przy niedoborze żelaza.

06Schemat

Schemat żywienia niemowląt w 1. roku życia

Medycyna Praktyczna podaje schemat dla niemowląt karmionych piersią na żądanie:

• 1.–6. miesiąc: karmienie piersią na żądanie,
• 7.–9. miesiąc: początkowo 1, a pod koniec 9. miesiąca 2–3 posiłki uzupełniające, np. zupa lub przecier jarzynowy z gotowanym mięsem 1–2 razy w tygodniu, z kleikiem zbożowym i 1/2 żółtka co drugi dzień, kaszka lub kleik zbożowy oraz przecier lub sok owocowy, nie więcej niż 150 g na dobę,
• 10. miesiąc: 2–3 posiłki uzupełniające, np. obiad z 2 dań, 1/2 żółtka codziennie, kaszki, niewielka ilość pieczywa, biszkopty i sucharki,
• 11.–12. miesiąc: 3 posiłki uzupełniające, m.in. całe jajko 3–4 razy w tygodniu oraz produkty zbożowe z produktami mlecznymi, np. twarożkiem, jogurtem lub kefirem.

Według mp.pl w Polsce najczęściej zaczyna się od jednoskładnikowego przecieru jarzynowego lub owocowego, soku owocowego albo kaszki, ale nie ma ścisłych zaleceń, od czego zacząć.

07Nowe pokarmy

Jak wprowadzać nowe pokarmy

• nowe produkty wprowadzaj pojedynczo, stopniowo, np. co 3–5 dni, i w małej ilości, 3–4 łyżeczki, obserwując reakcję dziecka,
• nie wprowadzaj kilku nowych produktów równocześnie,
• kolejność wprowadzania pokarmów prawdopodobnie nie ma większego znaczenia,
• dzieciom po ukończeniu 10. miesiąca podawaj jarzyny i mięso w konsystencji pobudzającej żucie,
• gluten zawierają produkty z pszenicy, jęczmienia i żyta, a produkty z owsa w Polsce mogą być nim zanieczyszczone.

Dzięki wprowadzaniu pojedynczych produktów łatwiej ustalić przyczynę ewentualnych objawów nietolerancji, takich jak biegunka, wymioty, zmiany na skórze, wyraźny niepokój lub nadmierna płaczliwość. Zobacz też poradnik o alergii pokarmowej.

08Niejadek

Gdy dziecko odmawia jedzenia

Niezależnie od metody karmienia około 1/3 niemowląt i małych dzieci odmawia niektórych pokarmów. Według mp.pl mieści się to w normie, dopóki nie dotyczy coraz szerszej grupy podstawowych posiłków.

• to rodzic decyduje, co, kiedy i jak dziecko je, a dziecko, czy i ile zje,
• warto zadbać o spokojną atmosferę i zaproponować dwa różne, pełnowartościowe posiłki do wyboru,
• częste podawanie danego pokarmu, nawet 10–15 razy, prowadzi do jego stopniowej akceptacji,
• dzieci chętniej próbują nowych pokarmów, jeśli rodzic lub opiekun ma to samo na talerzu.

Niestrawione resztki pokarmu w kupce dziecka, najczęściej błonnik, nie świadczą według mp.pl o złym trawieniu; ważna jest natomiast regularność wypróżnień. Jeśli masz wątpliwości co do diety dziecka, porozmawiaj z pediatrą.

09Różnice

Gdzie źródła się różnią

Eksperci Medycyny Praktycznej i przegląd systematyczny z „Italian Journal of Pediatrics” (D’Auria, 2018) różnią się w ocenie BLW:

• Ocena metody: jeden ekspert mp.pl ocenia BLW raczej pozytywnie, drugi ostrzega przed całkowitym pominięciem papek. Przegląd stwierdza, że wokół BLW pozostaje wiele nierozstrzygniętych kwestii, które wymagają badań.
• Ryzyka: według przeglądu dane z badań obserwacyjnych wskazują na możliwe ryzyko niedoboru żelaza i energii oraz ryzyko zadławienia. Artykuły mp.pl nie omawiają ryzyka zadławienia.
• Jakość danych: przegląd objął 12 publikacji, w tym 10 badań przekrojowych i 2 badania z randomizacją, i ocenia jakość danych jako niską.

10W skrócie

Najważniejsze o metodzie BLW

• BLW to rozszerzanie diety sterowane przez dziecko, bez etapu łyżeczki i papek.
• Dziecko zaczyna, gdy siedzi samodzielnie, najczęściej około 6.–7. miesiąca.
• Pokarmy podaje się w kawałkach, np. krążki marchewki, banan i brokuły.
• Eksperci mp.pl różnią się w ocenie pominięcia papek i łyżeczki.
• Nowe pokarmy warto wprowadzać pojedynczo, co 3–5 dni.
• Sposób rozszerzania diety warto omówić z lekarzem.