Ganglion aan pols of voet: wat is het en wat kun je doen

01Wat is het

Wat is een ganglion?

Een ganglion is een glad, rond bultje op je pols, vinger of voet. Het bultje bevat vocht. Het kan er opeens zijn, of langzaam zijn gegroeid.

Volgens Thuisarts is een ganglion niet gevaarlijk en hoef je er niets aan te doen. Je huisarts kan zien of het bultje een ganglion is of iets anders.

02Klachten

Wat merk je van een ganglion aan je pols?

Bij een ganglion kun je deze dingen merken:

• je hebt een glad rond bultje op je vinger, pols of voet,
• het bultje kan er opeens zijn, of langzaam zijn gegroeid,
• het bultje kan groter worden; dat gebeurt als er meer vocht in komt,
• meestal heb je geen last van het bultje,
• soms voel je een zeurende pijn bij het bultje, vooral bij bepaalde bewegingen,
• het bultje kan in de weg zitten, bijvoorbeeld als je je pols of vinger buigt; het buigen lukt dan minder goed.

03Soorten

Een ganglion vanuit een pees of een gewricht

Volgens Thuisarts zijn er twee soorten ganglion:

• Vanuit een pees. Een pees is de plek waar je spier vastzit aan je bot. Elke pees zit in een soort buisje met vocht, de peesschede. Daardoor kan de pees goed bewegen als je je spier aanspant. Soms drukt een stukje van dit buisje van binnen tegen je huid. Je krijgt dan op die plek een bultje.
• Vanuit een gewricht. Een gewricht is de plek waar 2 botten aan elkaar vastzitten. Om je gewrichten zit een soort zakje met vocht, het gewrichtskapsel, waardoor je botten langs elkaar kunnen bewegen. Soms drukt een stukje van dit zakje van binnen tegen je huid. Ook dan krijg je op die plek een bultje.

04Oorzaken

Waardoor krijg je een ganglion?

Vaak weten we niet waardoor je een ganglion krijgt.

• Soms ontstaat een ganglion bij artrose van een gewricht in je vinger, hand of voet.
• Je krijgt een ganglion niet door het werk dat je doet of door hobby’s.

Meer over artrose lees je in onze gids over artrose.

05Verloop

Is een ganglion gevaarlijk en gaat het vanzelf over?

Een ganglion is niet gevaarlijk. Je hoeft er niets aan te doen.

Een ganglion kan vanzelf weer overgaan: bij de helft van de mensen met een ganglion verdwijnt het bultje vanzelf. Het kan wel weer terugkomen.

06Afwachten

Afwachten

Je kunt afwachten of het bultje vanzelf weer weggaat. Een ganglion gaat bij de helft van de mensen vanzelf weg, al kan het terugkomen.

Gaat het bultje niet weg en heb je er veel last van, bijvoorbeeld omdat het pijn doet of omdat je minder goed kunt bewegen? Dan kan de huisarts je doorsturen naar een arts in het ziekenhuis. Die kan het bultje leegzuigen of weghalen met een operatie.

07Leegzuigen

Een ganglion laten leegzuigen

Bij leegzuigen zuigt de arts met een naald het vocht uit het bultje.

• Leegzuigen is volgens Thuisarts niet beter dan afwachten.
• Bij de helft van de mensen komt het ganglion na het leegzuigen weer terug.
• Soms kan de plek waar is gezogen pijnlijk blijven.

08Operatie

Een ganglion laten weghalen met een operatie

Bij een operatie haalt de arts het ganglion helemaal weg. Bij de meeste mensen komt het ganglion daarna niet meer terug, maar het kan wel.

Bij elke operatie zijn er risico’s, bijvoorbeeld een ontsteking van de operatiewond of schade aan een zenuw. Je houdt ook een litteken op de plek waar het bultje zat.

Twijfel je of een bultje een ganglion is, doet het pijn of kun je je pols of vinger minder goed bewegen? Bespreek het dan met je huisarts.

09Verschillen

Waar de bronnen verschillen

Een systematische review met meta-analyse (Head e.a., 2015) verzamelde 35 studies over de behandeling van een ganglion aan de pols bij volwassenen, samen 2.239 ganglions. De bronnen leggen andere accenten:

• Hoe vaak komt het terug? Thuisarts schrijft dat het ganglion bij de helft van de mensen terugkomt na leegzuigen en bij de meesten niet na een operatie. In de review kwam het gemiddeld terug bij 59% na leegzuigen, 21% na een open operatie en 6% na een kijkoperatie.
• Leegzuigen of afwachten? Thuisarts noemt leegzuigen niet beter dan afwachten. Ook in de cohortstudies van de review gaf leegzuigen niet duidelijk minder terugkeer dan geruststelling alleen.
• Complicaties. Thuisarts noemt bij een operatie onder meer een wondontsteking en zenuwschade. In de review was het gemiddelde aantal complicaties 14% na een open operatie, 4% na een kijkoperatie en 3% na leegzuigen. De onderzoekers schrijven dat meer gerandomiseerde studies nodig zijn.

10Samengevat

Het belangrijkste over een ganglion

• Een ganglion is een glad, rond bultje met vocht op je pols, vinger of voet.
• Het is niet gevaarlijk en je hoeft er niets aan te doen.
• Bij de helft van de mensen gaat het vanzelf weg; het kan terugkomen.
• Je krijgt het niet door je werk of hobby’s; soms ontstaat het bij artrose.
• Leegzuigen is niet beter dan afwachten; na een operatie komt het meestal niet terug, maar een operatie heeft risico’s.
• Doet het pijn of kun je minder goed bewegen, ga dan naar je huisarts.