Slechte adem: oorzaken en wat je zelf kunt doen

01Oorzaak

Hoe ontstaat een slechte adem?

Een slechte adem komt meestal door bacteriën in je mond. Die bacteriën maken van etensresten gassen, zoals zwavel. Deze gassen ruiken vies en zorgen voor een slechte adem.

De kans op een slechte adem is groter ’s nachts en als je lang niets eet. Je mond is dan droog, en dat is perfect voor bacteriën om gassen te maken. Als je iets eet of drinkt, maken de bacteriën minder gassen.

02Bacteriën

Waar zitten de bacteriën?

Dit zijn plekken waar de bacteriën kunnen zitten:

• op je tong, als een wit of geel laagje,
• in etensresten tussen je tanden en kiezen,
• in ontstoken tandvlees,
• in gaatjes onder een vulling of kroon,
• onder een kunstgebit,
• in je keelamandelen, bijvoorbeeld bij een ontsteking in je keel of bij amandelsteentjes.

03Andere oorzaken

Andere oorzaken van een stinkende adem

Door roken en alcohol drinken kan je adem ook vies ruiken. Een slechte adem kan daarnaast komen door:

• stress,
• een bijholteontsteking,
• maagklachten, bijvoorbeeld door zuur eten of drinken, of als er maagzuur uit je maag omhoogkomt tot in je mond of keel,
• medicijnen, bijvoorbeeld sommige antibiotica.

In de laatste fase van het leven is de kans op problemen in de mond groter. Thuisarts heeft daar aparte informatie over.

04Tanden en tong

Goed zorgen voor je tanden, tandvlees en tong

Zorg goed voor je tanden en tandvlees. Zo voorkom je tandproblemen:

• poets je tanden en kiezen goed,
• gebruik tandenstokers of flosdraad,
• haal een wit of geel laagje op je tong weg met een tongschraper of een zachte tandenborstel,
• ga elk jaar of elk half jaar voor controle naar de tandarts,
• ga naar de mondhygiënist als je tandarts dat adviseert.

05Eten en drinken

Gezond en regelmatig eten en drinken

Als je iets eet of drinkt, maken de bacteriën in je mond minder gassen. Iets eten schuurt de bacteriën ook weg uit je mond of keel. Daarom helpt het om gezond en regelmatig te eten en te drinken:

• eet 3 maaltijden op een dag,
• eet niet meer dan 4 kleine tussendoortjes, zoals rauwkost,
• drink regelmatig, zodat je mond niet uitdroogt; drink vooral water, thee of koffie zonder suiker.

In onze praktijk voor KNO in Bilbao kun je terecht als je een slechte adem houdt en wilt laten kijken of je keel, neus of bijholtes meespelen (de consulten zijn in het Spaans).

06Leefstijl

Niet roken, geen alcohol, geen knoflook

• Rook je? Stop dan met roken.
• Drink geen alcohol. Dat is ook het beste voor je gezondheid.
• Eet geen knoflook. Je adem kan daardoor nog meer gaan ruiken.
• Gebruik kauwgom. Dat helpt soms om je slechte adem minder te ruiken.

07Mondspoeling

Helpt een mondspoeling?

Mondspoelingen helpen soms om een slechte adem minder te maken. Er zijn geen medicijnen waardoor een slechte adem helemaal weggaat.

Door een mondspoeling kunnen er minder bacteriën in je mond komen, en maken de bacteriën ook minder gassen. Daardoor kan je slechte adem minder worden. Je huisarts kan een mondspoeling voorschrijven, die je een tijdje gebruikt.

Gebruik een mondspoeling niet lang. Afhankelijk van het middel kunnen je tanden en tong bruin worden (meestal gaat dat weer weg, maar soms niet helemaal), kun je dingen anders proeven, een vieze smaak of een gek gevoel in je mond krijgen, of een gekleurd laagje op je tong krijgen. Als je stopt, gaan deze klachten weer weg.

08Drogist

Middelen van de drogist

Bij de drogist kun je zonder recept middelen kopen tegen een slechte adem, zoals een mondspray, tandgel of speciale tongreiniger. Er is geen duidelijk bewijs dat deze middelen helpen.

Bel je huisarts als de adviezen tegen een slechte adem bij jou niet genoeg helpen.

09Verschillen

Waar de bronnen verschillen

Een Cochrane-review (Kumbargere Nagraj e.a., 2019) bekeek allerlei behandelingen tegen een slechte adem, zoals de tong schoonmaken, kauwgom, tandpasta’s, mondspoelingen en tabletten. De review vond 44 studies met 1809 deelnemers van 17 tot 77 jaar. De bronnen vullen elkaar aan:

• Werken behandelingen? De review vond bewijs van lage tot zeer lage zekerheid dat behandelingen beter werken dan een placebo of geen behandeling.
• Welke is het beste? De auteurs konden niet zeggen of één behandeling of concentratie beter werkt dan een andere. Thuisarts noemt mondspoelingen een middel dat soms helpt.
• De tong schoonmaken. Voor het mechanisch schoonmaken van de tong was het bewijs zeer onzeker. Thuisarts adviseert het wel als onderdeel van goed zorgen voor je mond.
• Korte studies. De meeste studies volgden deelnemers maar 1 tot 4 weken; slechts één studie keek na 3 maanden.

10Samengevat

Het belangrijkste over een slechte adem

• Een slechte adem komt meestal door bacteriën in je mond die vieze gassen maken.
• Een droge mond, ’s nachts of als je lang niets eet, maakt het erger.
• Poets je tanden goed, gebruik flosdraad of tandenstokers en maak je tong schoon.
• Eet regelmatig, drink genoeg en vermijd roken, alcohol en knoflook.
• Een mondspoeling helpt soms, maar gebruik die niet lang.
• Helpen de adviezen niet genoeg, bel dan je huisarts.