Wat is de ziekte van Pfeiffer?
De ziekte van Pfeiffer komt door een virus. Bijna iedereen krijgt dit virus, maar de meeste mensen krijgen er geen klachten van. Wie wel klachten krijgt, is meestal jonger dan 25 jaar.
Als je klachten krijgt, gebeurt dat 4 dagen tot 7 weken nadat je het virus hebt gekregen. Als je de ziekte van Pfeiffer hebt gehad, krijg je hem bijna nooit nog een keer.
Hoe krijg je het?
Het virus zit in speeksel. Je kunt het misschien krijgen door zoenen.
Je hoeft volgens Thuisarts.nl geen speciale dingen te doen om de ziekte niet door te geven. Je hoeft geen apart bestek, aparte kopjes of aparte handdoeken te gebruiken, en je mag zoenen. Bijna iedereen krijgt het virus toch een keer, en de meeste mensen worden er niet ziek van.
Symptomen van de ziekte van Pfeiffer
Als je er ziek van wordt, begint het meestal met:
- keelpijn,
- koorts,
- pijnlijke, dikke klieren in je hals; ook op andere plekken kunnen klieren dikker zijn en pijn doen.
Andere mogelijke klachten zijn hoofdpijn, moeheid, misselijkheid, zweten en hoesten. Bij sommige mensen wordt de lever wat groter en een beetje pijnlijk, omdat die tijdelijk minder goed werkt. Je huid kan dan een beetje geel worden: geelzucht. De lever gaat meestal vanzelf weer goed werken.

Wat kun je zelf doen?
- blijf zoveel mogelijk doen wat je normaal doet: naar school, werken en sporten,
- voel je je ziek met koorts en pijn, dan kun je in bed blijven, maar het hoeft niet; extra rusten of slapen maakt je niet sneller beter,
- eet waar je zin in hebt; gezond eten is natuurlijk altijd belangrijk,
- tegen keelpijn: drink regelmatig koud water of zuig op een snoepje.

Medicijnen bij de ziekte van Pfeiffer
Er zijn geen medicijnen tegen de ziekte van Pfeiffer. Medicijnen tegen bacteriën (antibiotica) helpen niet.
Een keelontsteking kan veel pijn doen. Bij veel pijn kun je paracetamol slikken. Wil je weten of je veilig een pijnstiller uit de groep NSAID kunt gebruiken, bel dan op werkdagen je huisarts.
Hoe lang duurt de ziekte van Pfeiffer?
De ziekte van Pfeiffer is volgens Thuisarts.nl niet gevaarlijk en gaat vanzelf over. Meestal zijn je klachten, zoals een keelontsteking, binnen een paar weken weg.
Heel soms blijf je weken tot maanden moe. In onze KNO-praktijk in Bilbao onderzoeken we keelklachten en dikke klieren in de hals (de consulten zijn in het Spaans).
Wanneer bel je de huisarts?
Bel direct je huisarts of de huisartsenspoedpost bij benauwdheid, een piepend of gierend geluid bij het ademen, als je helemaal niet meer kunt drinken of slikken, als je gaat kwijlen, je mond niet meer normaal open kunt doen, je steeds zieker voelt, of als je afweer minder goed is door een ziekte of medicijnen.
Bel op werkdagen je huisarts als je langer dan 3 dagen koorts hebt of als je keelpijn langer dan 10 dagen duurt.
Wat zegt onderzoek over medicijnen?
Een Cochrane-review over corticosteroïden (Rezk en collega's, 2015) vond 7 studies met 362 deelnemers. In 8 van de 10 metingen van verbetering was er geen voordeel. Twee studies vonden na 12 uur minder keelpijn, maar dat voordeel bleef niet. Er was onvoldoende bewijs dat corticosteroïden de klachten verminderen, en te weinig onderzoek naar bijwerkingen.
Een Cochrane-review over virusremmers (De Paor en collega's, 2016) vond 7 studies met 333 deelnemers, met bewijs van zeer lage kwaliteit. Herstel volgens de arts ging gemiddeld 5 dagen sneller, maar met grote onzekerheid, en dat is misschien klinisch niet van belang. Het effect van virusremmers is onzeker.
Waar de bronnen verschillen
- Medicijnen: Thuisarts.nl zegt dat er geen medicijnen tegen de ziekte van Pfeiffer zijn. De Cochrane-reviews onderzochten corticosteroïden en virusremmers en vonden onvoldoende of zeer onzeker bewijs dat ze helpen.
- Hoe lang je moe blijft: Thuisarts.nl zegt dat je heel soms weken tot maanden moe blijft. De review over virusremmers noemt studies waarin ongeveer 1 op de 10 mensen na 6 maanden nog moe was.
- Wie onderzocht is: in de review over virusremmers zaten ook kinderen vanaf 2 jaar en mensen in het ziekenhuis; Thuisarts.nl schrijft voor mensen die thuis herstellen.
Het belangrijkste over de ziekte van Pfeiffer
- De ziekte van Pfeiffer komt door een virus dat in speeksel zit.
- Klachten: keelpijn, koorts en dikke, pijnlijke klieren in je hals.
- Er zijn geen medicijnen tegen; antibiotica helpen niet.
- Doe zoveel mogelijk wat je normaal doet; extra rust helpt niet.
- Meestal ben je binnen een paar weken beter.
- Benauwd, kwijlen of niet meer kunnen slikken: bel direct.
Vragen over de ziekte van Pfeiffer
De antwoorden zijn algemeen en vervangen geen consult of persoonlijke medische beoordeling.
Hoe lang duurt de ziekte van Pfeiffer?
Meestal zijn de klachten binnen een paar weken weg. Heel soms blijf je weken tot maanden moe.
Hoe krijg je de ziekte van Pfeiffer?
Het virus zit in speeksel. Je kunt het misschien krijgen door zoenen. Bijna iedereen krijgt het virus een keer.
Is de ziekte van Pfeiffer besmettelijk?
Het virus zit in speeksel, maar je hoeft volgens Thuisarts.nl geen speciale dingen te doen om het niet door te geven, zoals apart bestek of aparte kopjes.
Moet ik veel rusten?
Nee. Extra rusten of slapen helpt niet om sneller beter te worden. Je kunt het beste blijven doen wat je normaal doet.
Helpen antibiotica?
Nee. De ziekte van Pfeiffer komt door een virus, en antibiotica helpen niet. Er zijn geen medicijnen tegen.
Kun je de ziekte van Pfeiffer twee keer krijgen?
Als je de ziekte van Pfeiffer hebt gehad, krijg je hem bijna nooit nog een keer.
Bronnen
- Thuisarts.nl (NHG) · Ik heb de ziekte van Pfeiffer, hoe word ik weer beter?
- Thuisarts.nl (NHG) · Ik heb keelpijn, wat kan ik ertegen doen?
- Rezk E, et al. Steroids for symptom control in infectious mononucleosis. Cochrane Database Syst Rev. 2015
- De Paor M, et al. Antiviral agents for infectious mononucleosis (glandular fever). Cochrane Database Syst Rev. 2016
Deze gids is bedoeld als informatie en vervangt geen medische beoordeling. Diagnose en behandeling hangen af van je consult en je medische voorgeschiedenis. Bel bij een noodgeval 112.

