Tennisarm: pijn aan de buitenkant van je elleboog

01Wat is het

Wat is een tennisarm?

Bij een tennisarm heb je volgens Thuisarts.nl pijn aan de buitenkant van je elleboog. Op die plek zit een knobbel. Daar zitten spieren van je onderarm aan je elleboog vast. Die spieren zorgen ervoor dat je je pols naar achteren buigt.

De plek doet pijn als je je onderarm of pols beweegt en als je op de plek drukt. Soms voel je de pijn ook in je onderarm. Het kan met tennis te maken hebben, maar meestal is dat niet zo: meestal komt het doordat je je onderarm veel hebt gebruikt. Heb je pijn aan de binnenkant van je elleboog, dan gaat het eerder om een golfarm.

02Symptomen

Wat merk je bij een tennisarm?

De pijn aan de buitenkant van je elleboog wordt erger als je een vuist maakt, je pols naar achteren buigt of je vingers strekt. Bijvoorbeeld als je:

• schroeven indraait,
• een handdoek uitwringt,
• een boodschappentas vasthoudt,
• een kind optilt,
• gereedschap stevig vasthoudt.

Als je net uit bed komt, voelt je arm vaak stijf. Na een dag veel met je arm doen is de pijn erger. Als je een tijd rust houdt, wordt de pijn vaak weer minder.

03Oorzaak

Hoe ontstaat een tennisarm?

Hoe een tennisarm ontstaat, is volgens Thuisarts.nl niet helemaal duidelijk. Waarschijnlijk heb je te veel gedaan met je onderarm. Meestal komt het door werk, maar het kan ook door sporten komen. Bijvoorbeeld:

• heel vaak dezelfde grijpbeweging maken, zoals bij tillen of een hamer vasthouden,
• werken met trillend gereedschap, zoals een boormachine of elektrische zaag,
• heel vaak dezelfde beweging maken met je pols, zoals bij schilderen of schoonmaakwerk,
• te veel sporten met je armen, vooral als je in korte tijd veel meer bent gaan sporten, bijvoorbeeld net begonnen met tennis of squash en het meteen heel vaak doen.

Je hebt meer kans op een tennisarm als je rookt of diabetes hebt.

04Onderzoek

Is onderzoek nodig?

Een tennisarm kun je vaak al herkennen aan de klachten. Twijfel je, of maak je je zorgen, dan kun je een afspraak maken met de huisarts. Die stelt vragen en onderzoekt je arm, soms ook je nek. Meestal kan de huisarts daarna zeggen of je een tennisarm hebt.

Een röntgenfoto van je elleboog is bijna nooit nodig. Dat hoeft alleen als de huisarts twijfelt of het een tennisarm is of toch iets anders.

05Zelf doen

Wat kun je zelf doen?

Een tennisarm gaat meestal vanzelf over, maar het kan maanden duren. Er is niets bekend waardoor het sneller overgaat. Het is belangrijk om niet te veel te doen met je arm, maar blijf je arm wel gewoon bewegen. Thuisarts.nl geeft deze adviezen:

• Blijf bewegen: gebruik je arm zo normaal mogelijk. Het mag een beetje pijn doen; pijn betekent niet dat er iets kapotgaat. Als je niets meer doet, worden je spieren zwakker en wordt je elleboog stijf.
• Geen mitella: dat helpt niet en waarschijnlijk duurt het dan langer voordat het beter gaat.
• Anders bewegen: doe minder zwaar werk of sport minder zwaar, neem vaker pauze en verdeel het bewegen over de dag.
• Afwisselen: doe niet steeds hetzelfde, ook niet tijdens je werk. Doet een beweging veel pijn, begin dan rustig en doe die minder lang achter elkaar.
• Anders tillen: houd een boodschappentas bijvoorbeeld niet aan de bovenkant vast, maar met allebei je handen aan de onderkant.

06Werk, sport en pijnstillers

Werken, sporten en pijnstillers

Heb je veel pijn tijdens je werk, praat dan eerst met je werkgever. Misschien kun je een tijd minder zwaar werk doen of vaker pauze nemen. Ook de bedrijfsarts kan advies geven over hoe je tijdelijk anders kunt werken.

Heb je veel pijn tijdens het sporten, train dan tijdelijk minder lang achter elkaar en kies minder zware oefeningen. Soms komt de pijn doordat je een beweging niet helemaal goed doet, of met een te stijf racket speelt. Praat hierover met een trainer, of doe tijdelijk een andere sport.

Bij veel pijn kun je een pijnstiller nemen. Begin altijd met paracetamol. Helpt dat niet genoeg, dan kun je een NSAID proberen, ook als gel die je op de pijnlijke plek smeert. Een gel werkt volgens Thuisarts.nl net zo goed als pillen, met minder kans op erge bijwerkingen. Met minder pijn kun je beter bewegen, en de tennisarm wordt er niet erger door.

07Behandeling

Tape, fysiotherapie en een prik

Er zijn behandelingen voor een tennisarm, maar het is volgens Thuisarts.nl onzeker of ze helpen, en ze kunnen nadelen hebben.

Tape op je elleboog helpt misschien een beetje tegen de pijn, maar de tennisarm geneest er niet sneller door.

Fysiotherapie of oefentherapie: het is niet zeker of dit de pijn minder maakt of het herstel versnelt, omdat er geen goed onderzoek naar gedaan is. Je kunt het met de huisarts bespreken als je veel pijn hebt en je arm niet goed durft te gebruiken, als je niet meer kunt werken of als je een sport doet waarbij je je armen veel gebruikt. Een fysiotherapeut kan oefeningen en advies geven. In onze praktijk voor fysiotherapie in Bilbao begeleiden we mensen met elleboogklachten (de consulten zijn in het Spaans).

Een prik in de elleboog kan de pijn minder maken. Je kunt het bespreken als je al minstens 4 weken minder zwaar tilt, werkt of sport zonder dat het helpt, en je zoveel pijn hebt dat je slecht slaapt of niet goed kunt werken. Nadelen: de pijn komt vaak terug, de tennisarm gaat er niet sneller door over, direct na de prik kun je even meer pijn hebben, er kan een ontsteking door een bacterie ontstaan, de huidkleur rond de prik kan blijvend veranderen, je kunt een warm gevoel in je gezicht krijgen, en bij diabetes kan je bloedsuiker de eerste dagen wisselen.

Een shockwavebehandeling, een spalk of een brace kun je volgens Thuisarts.nl beter niet doen: waarschijnlijk helpen ze niet of nauwelijks, en ze kunnen extra pijn of een stijve elleboog geven.

08Onderzoek

Wat zegt onderzoek over de prik?

Een systematische review in The Lancet (Coombes en collega's, 2010) bundelde 41 studies met 2672 deelnemers over injecties bij peesklachten, waaronder de tennisarm (laterale epicondylalgie). De bevindingen:

• injecties met corticosteroïden verminderden de pijn op korte termijn meer dan andere behandelingen,
• op middellange en lange termijn draaide dat effect om,
• bij de tennisarm had de corticosteroïdinjectie op korte termijn een groot effect op de pijn vergeleken met geen behandeling,
• injecties zonder corticosteroïden kunnen volgens de auteurs van nut zijn voor de lange termijn, maar de reactie op een injectie verschilt per plek van de peesklacht.

09Verschillen

Waar de bronnen verschillen

De bronnen leggen andere accenten:

• De prik: Thuisarts.nl noemt een prik een optie bij veel pijn na minstens 4 weken, met als nadeel dat de pijn vaak terugkomt. De review van Coombes beschrijft dat het voordeel op korte termijn op middellange en lange termijn omdraait.
• Shockwave: Thuisarts.nl raadt shockwave af omdat er geen goed onderzoek is. De review van Coombes ging over injecties en zegt niets over shockwave.
• Fysiotherapie: Thuisarts.nl schrijft dat er geen goed onderzoek naar oefentherapie bij een tennisarm is gedaan, maar dat je het met de huisarts kunt bespreken in bepaalde situaties.

10In het kort

Het belangrijkste over een tennisarm

• Een tennisarm geeft pijn aan de buitenkant van je elleboog, erger bij een vuist maken of je pols naar achteren buigen.
• Meestal komt het door te veel doen met je onderarm, vaak door werk.
• Gebruik je arm zo normaal mogelijk; een beetje pijn mag. Geen mitella.
• Neem meer pauzes, doe minder zwaar werk en wissel bewegingen af.
• Een prik kan de pijn even minder maken, maar de pijn komt vaak terug.
• Bij 8 van de 10 mensen is het binnen een half jaar over.